Article in other languages:
- Duitse_Demokratiese_Republiek
- Deutsche_Demokratische_Republik
- Republica_Democratica_Alemana
- ألمانيا_الشرقية
- República_Democrática_Alemana
- Almaniya_Demokratik_Respublikası
- Deitsche_Demokratische_Republik
- Германска_демократична_република
- পূর্ব_জার্মানি
- Republik_Demokratel_Alamagn
- Njemačka_Demokratska_Republika
- República_Democràtica_Alemanya
- Německá_demokratická_republika
- Германи_Демократиллĕ_Республики
- Gweriniaeth_Ddemocrataidd_yr_Almaen
- DDR
- Deutsche_Demokratische_Republik
- Nimska_demokratiska_republika
- Λαϊκή_Δημοκρατία_της_Γερμανίας
- East_Germany
- República_Democrática_Alemana
- Saksa_Demokraatlik_Vabariik
- Alemaniako_Errepublika_Demokratikoa
- جمهوری_دمکراتیک_آلمان
- Saksan_demokraattinen_tasavalta
- DDR
- République_démocratique_allemande
- Dútske_Demokratyske_Republyk
- 東德
- Alemaña_do_Leste
- Pobblaght_Gheynlagh_ny_Germaan
- גרמניה_המזרחית
- Njemačka_Demokratska_Republika
- Němska_demokratiska_republika
- Német_Demokratikus_Köztársaság
- Jerman_Timur
- Est-Germania
- Austur-Þýskaland
- Repubblica_Democratica_Tedesca
- ドイツ民主共和国
- Jerman_Wétan
- გერმანიის_დემოკრატიული_რესპუბლიკა
- 독일민주공화국
- Deutsche_Demokratische_Republik
- Res_publica_Democratica_Germanica
- Vokietijos_Demokratinė_Respublika
- Vācijas_Demokrātiskā_Republika
- Германска_Демократска_Република
- Зүүн_Герман
- पूर्व_जर्मनी
- Jerman_Timur
- Düütsche_Demokraatsche_Republiek
- Duitse_Democratische_Republiek
- Den_tyske_demokratiske_republikken
- Den_tyske_demokratiske_republikk
- Republica_Democratica_Alemanda
- Германы_Демократон_Республикæ
- Niemiecka_Republika_Demokratyczna
- Alemanha_Oriental
- Aliman_Dimukratiku_Republika
- Republica_Democrată_Germană
- Германская_Демократическая_Республика
- Ripùbblica_Dimucràtica_Tidesca
- Nemačka_Demokratska_Republika
- German_Democratic_Republic
- Nemecká_demokratická_republika
- Nemška_demokratična_republika
- Gjermania_Lindore
- Источна_Немачка
- Aast-Düütsklound
- Östtyskland
- Jamhuri_ya_Kidemokrasia_ya_Kijerumani
- Mjymjecko_Dymokratyczno_Republika
- ஜெர்மன்_சனநாயகக்_குடியரசு
- ประเทศเยอรมนีตะวันออก
- Silangang_Alemanya
- Demokratik_Almanya_Cumhuriyeti
- Німецька_Демократична_Республіка
- مشرقی_جرمنی
- Germaniya_Demokratik_Respublikasi
- Cộng_hòa_Dân_chủ_Đức
- East_Germany
- 東德
| Germana Demokratia Respubliko (GDR) Deutsche Demokratische Republik (DDR)
|
|||||||
Geografio
|
|||||||
| Ĉefurbo: |
Berlin, Hauptstadt der DDR
(Berlino, ĉefurbo de GDR) kutima termino en okcidentaj landoj: Orienta Berlino |
||||||
|
Areo:
|
ĉ. 108.300 km²
|
||||||
| Loĝantaro | |||||||
|
Kvanto de loĝantoj:
|
ĉ. 16 milionoj (en 1989)
|
||||||
|
Nacia konsisto:
|
germanoj
|
||||||
|
germana
|
|||||||
|
protestantismo
|
|||||||
| Ŝtat-strukturo | |||||||
|
socialisma popola respubliko
|
|||||||
|
1 GDR-marko (Mark der DDR) = 100 pfenigoj
|
|||||||
|
Pereo:
|
|||||||
|
|||||||
Germana Demokratia Respubliko (GDR, germane Deutsche Demokratische Republik), ankaŭ nomita "Orienta Germanio", de 1949 ĝis 1990 estis ŝtato en meza Eŭropo.
Enhavo |
Faktoj
Vidu informkesto apude.
- Nacia festotago: 7-a de oktobro
Himno
- Auferstanden aus Ruinen und der Zukunft zugewandt,
lasst uns Dir zum Guten dienen, Deutschland, einig Vaterland.
Alte Not gilt es zu zwingen, und wir zwingen sie vereint,
denn es muss uns doch gelingen, dass die Sonne schön wie nie
über Deutschland scheint, über Deutschland scheint.
Historio
La Germana Demokratia Respubliko ekestis la 7-an de oktobro 1949 je la teritorioj de la eksa sovetunia okupa zono. GDR estis membro ekde 1955 en la Varsovia Pakto. En la jaro 1961 la registaro decidis konstrui muron inter Orienta kaj Okcidenta Berlino. Liberaj vojaĝoj inter Orienta kaj Okcidenta Germanio ekde tiam ne plu eblis. La 3-an de oktobro, 1990 la regionaj ŝtatoj refonditaj sur la teritorio de GDR aliĝis al la Federacia Respubliko Germanio.
Origine GDR deklaris esti ŝtato fondita por la tuta germana popolo (simile al la Federacia Respubliko). Tio speguliĝis en la teksto de la nacia himno (la unuan el tri strofoj vi vidas supre), kies teksto komenciĝis jene: Leviĝinte el ruinoj, turniĝante al futur', ni al via bono servu Germani'; unueca vi patri'. Ekde meze de la 1960-aj jaroj GDR tamen emfazis sian proprecon. En 1974 estis forigitaj el la konstitucio la lastaj restoj pri germana unueco. La himnon oni oficiale ne plu kantis, sed nur muzikis.
En GDR longan tempon estis malpermesate organizi Esperanto-societon. Nur en 1965 ekeblis fari tion ene de la "Kulturligo" (Kulturbund, amasa organizaĵo por kulturaj aferoj).
Politiko
Vidu: Walter Ulbricht; Erich Honecker.
Partioj
Reganto de tiu ĉi "socialisma" lando estis la Sozialistische Einheitspartei Deutschlands (SED, socialisma unueca partio de Germanio), kiu estis formita per deviga aligo de la socialdemokrata al la komunista partio. SED formis kun aliaj partioj la Nacian Fronton. Tiuj aliaj partioj devige subtenis la politikon de SED; la nacidemokrata kaj la kamparana estis eĉ fonditaj je iniciato de la komunistoj.
Sovetio ĉiam konsiderinde influis la politikon de la lando.
Ceteraj partioj:
- Christlich Demokratische Union Deutschlands (CDU) - kristdemokrata
- Liberal-Demokratische Partei Deutschlands (LDPD) - liberala
- Nationaldemokratische Partei Deutschlands (NDPD) - nacidemokrata
- Demokratische Bauernpartei Deutschlands (DBD) - kamparana
Amasorganizoj
- Freier Deutscher Gewerkschaftsbund (FDGB) - sindikato
- Demokratischer Frauenbund Deutschlands (DFD) - virina organizo
- Freie Deutsche Jugend (FDJ) - junulara organizo
- Gesellschaft für Sport und Technik (GST) - organizo pri sporto kaj tekniko
- Gesellschaft für Deutsch-Sowjetische Freundschaft (DSF) - Organizo pri la amikeco inter GDR kaj Sovetunio
- Volkssolidarität - organizo pri solidara helpo
- Kulturbund (KB) - Kulturligo de GDR
Geografio
Krom "Berlino, ĉefurbo de GDR" ekzistis en GDR 14 distriktoj (ekde 1952 ĝis 1990), nomataj laŭ la unuopaj ĉefurboj:
- Dresden
- Karl-Marx-Stadt
- Leipzig
- Gera
- Erfurt
- Suhl
- Halle (Saale)
- Magdeburg
- Cottbus
- Potsdam
- Frankfurt (Oder)
- Neubrandenburg
- Schwerin
- Rostock
Sur la teritorio de GDR estis refonditaj federaciaj landoj konforme al FRG (= regionaj ŝtatoj, provincoj), kiuj plejparte, sed ne tute, respegulas la administracian situacion post 1945 antaŭ la fondo de GDR. La novaj landoj nomiĝas: Meklenburgo-Antaŭpomerio, Brandenburgio, Saksio, Saksio-Anhalto kaj Turingio. La parto de Berlino, kiu apartenis al GDR estis aldonata al la ekzistanta lando Berlin, kiu tamen ne estis parto de FRG.
Retaj ligiloj
- Vidpunkto de Detlev Blanke, iama sekretario de Esperanto-Asocio de GDR
- Historio de la Germana Demokratia Respubliko (germane).
- La GDR en la TTT (germane).
- La Politiko de la perdo (angle).
Vidu ankaŭ
Questions for article: